rusya ukrayna enerji ateşkesi, trump'ın sosyal medya üzerinden duyurduğu, iki tarafın enerji altyapısına saldırmama taahhüdünü içeren bir mutabakat. "derhal geçerli olmak üzere" diye başlayan o paylaşım aslında bir savaş sonu değil, sadece bir kısmi dondurma hamlesi. zira koca kışı elektriksiz, ısıtmasız geçiren bir coğrafyada enerji santralini vurmamak, askeri bir geri adım değil; tam tersine, savaşın en acımasız kaldıraçlarından birini geçici olarak rafa kaldırmak demek.
burada asıl mesele mutabakatın nasıl duyurulduğu. ne bir ortak basın toplantısı, ne bir arabulucu heyet, ne de imzalı bir metin var; sadece tek taraflı bir sosyal medya postu. moskova ve kiev'in bu duyuruyu aynı gün aynı netlikte teyit etmemesi, anlaşmanın ayaklarının ne kadar havada olduğunu gösteriyor. enerji altyapısı dediğin şey rafineri, trafo, doğalgaz boru hattı, nükleer santral; bunları korumak için iki tarafın da istihbarat ve komuta zincirini aynı anda kilitlemesi gerekir. bir tweet bunu sağlamaz.
daha önce rusya'nın dizel ihracat yasağını yazarken (bkz: #08G8TC5-3BLsdtoofNzrI) altını çizdiğim şey buydu: enerji, bu savaşta silahtan daha etkili bir pazarlık aracı. trump'ın "her iki taraf da anlaştı" cümlesi, aslında kimin neyi neyle değiştiğini söylemiyor. muhtemelen yakın vadede avrupa'nın gaz fiyatları ve abd'nin lng ihracatı bu haberle biraz nefes alacak; ama gerçek bir ateşkes ile sadece bugün ateş etmeme sözü arasındaki farkı piyasa bir hafta içinde fiyatlar. şahsen ben bu tür duyuruları savaşın bittiği değil, tarafların biraz soluklanmak istediği anlar olarak okuyorum.