1969 yazında new york'un 160 kilometre kuzeyinde, bethel'de yarım milyon kişi woodstock için toplanırken; harlem'de, mount morris park'ta 300 bin kişi başka bir şeye tanıklık ediyordu. adı harlem cultural festival'dı ama tarih onu neredeyse hiç yazmadı. aynı yaz, aynı ülkede, hatta aynı haftalarda gerçekleşen bu devasa buluşma; nina simone'dan sly and the family stone'a, mahalia jackson'dan hugh masekela'ya uzanan bir kadroyla siyah amerika'nın kültürel hafızasını yeniden kuruyordu. questlove'un summer of soul belgeseli, işte bu silinmiş yazı arşiv görüntüleriyle geri getiriyor.
perde arkasındaki mesele sadece bir festivalin unutulması değil. sahnede mahalia jackson, martin luther king'in en sevdiği ilahiyi mavis staples'la paylaşırken bir kuşağın diğerine devrettiği şeye tanıklık ediyoruz. sly and the family stone'un kadınlı erkekli, siyahlı beyazlı kadrosu sadece müzik yapmıyor; bir gelecek ilan ediyordu. latin ritimleri ve masekela'nın trompeti harlem'i karayipler'e ve afrika'ya bağlarken, o yaz "negro" sözcüğü yerini "black"e bırakıyordu. nina simone sahneden "hazır mısınız?" diye sorduğunda, soru sadece seyirciye değil, tarihin kendisine sorulmuş bir soruydu.
peki neden woodstock hatırlanırken bu unutuldu? çünkü hatırlama da bir iktidar meselesi. beyaz gençliğin yazı, rock mitolojisinin merkezine oturtulurken; siyah kültürün aynı dönemdeki patlaması etnik bir alt başlığa indirgendi. oysa gerçek şu ki, harlem cultural festival'ın unutulması bir tesadüf değil, bir seçimin sonucu. ve belgeselin yaptığı en değerli şey, bu seçimi görünür kılmak. (bkz: #oi6zFXf_5UiVwtYmXcJ8X)