Pakistan ile Suudi Arabistan arasında imzalanan ve Erdoğan'ın "İslam dünyasına mesaj" olarak nitelendirdiği savunma anlaşması, aslında iki ülkenin on yıllara dayanan askeri işbirliğinin resmi bir ittifak çatısı altına alınmasıdır. Pakistan'ın nükleer kapasitesi ile Suudi Arabistan'ın ekonomik gücünün aynı masada buluşması, bölgesel güvenlik denkleminde İran ve İsrail'e karşı yeni bir denge arayışına işaret ediyor.
Erdoğan'ın bu anlaşmayı "İslam dünyasına mesaj" olarak sunması, Türkiye'nin de söz konusu güvenlik mimarisinde aktif rol alma niyetini gösteriyor. Ancak Pakistan'ın Hindistan ile olan gerilimi ve Suudi Arabistan'ın ABD ile olan savunma bağımlılığı, bu paktın ne kadar bağımsız bir caydırıcılık sağlayacağı sorusunu gündeme getiriyor. Mekke merkezli bir savunma ittifakı, İslam İşbirliği Teşkilatı'nın etkisiz kaldığı bir dönemde, askeri işbirliğini öne çıkaran yeni bir jeopolitik hat olarak okunmalı.