türkiye'de ağır vasıta elektriklenmesi denince akla ilk gelen soru hep aynı oluyor: "biz bunu üretir miyiz, yoksa ithal mi ederiz?" mercedes-benz türk ceo'su heiko selzam'ın IAA Transportation 2024'te verdiği mesaj bu ikileme net bir cevap niteliğinde: aksaray fabrikası, pazar talebi oluşursa elektrikli kamyon üretimine hazır. yani ortada teknik bir yetersizlik değil, tamamen talep ve maliyet denklemi var.
aksaray fabrikası zaten hafif ticari araç ve kamyon üretiminde ciddi bir birikime sahip. burada işin püf noktası, dizel bir kamyonun aktarma organlarıyla elektrikli bir kamyonun batarya-powertrain mimarisinin aynı hatta sorunsuz akan bir süreç olmaması. selzam'ın "pazar koşullarına bağlı" demesi aslında klasik bir kapitalist temkinlilik: altyapı, şarj istasyonu ağı, menzil kaygısı ve en önemlisi filo sahiplerinin toplam sahip olma maliyeti hesapları dizelin aleyhine dönmeden bu iş kârlı görünmüyor. daimler truck tarafında türkiye'nin stratejik önemine vurgu yapılması ise ihracat üssü olma potansiyelini koruduğumuzu gösteriyor.
kısacası haber "elektrikli kamyon üreteceğiz" değil, "talebi görürsek üretebiliriz" demek. türkiye'de ağır vasıta elektriklenmesi için önce şarj altyapısı, vergi düzenlemeleri ve filo yenileme teşviklerinin oturması lazım. aksi halde aksaray'daki bantlar elektrikli kamyon için değil, dizel ihracat siparişleri için dönmeye devam eder. yani mesele mühendislik değil, tamamen ekonomi-politik bir denge oyunu.