İçeriğe geç

peşmerge güçlerinin birleşmesi

  • Irak Kürdistan Bölgesel Yönetimi'nde (IKBY) dağınık halde duran peşmerge birliklerinin tek çatı altında toplanması meselesi. IKBY Başkanı Neçirvan Barzani, birleşme sonrası topu doğrudan Bağdat'a atmış: peşmerge "Irak'ın savunma sisteminin bir parçası" diyerek bütçe ve silah desteği istiyor. Yıllardır KDP ve YNK'nin kendi peşmerge güçleri üzerinden yürüttüğü ikili yapı, kağıt üzerinde tek merkeze bağlanmış görünüyor ama işin aslı şu ki bu birleşme hamlesi tamamen Erbil'in Bağdat'la pazarlık masasındaki elini güçlendirme hamlesi.

    Peşmergenin Irak savunma sistemine entegre edilmesi fikri yeni değil; 2003 sonrası Irak anayasası ve 2005'teki geçici yönetim düzenlemelerinde peşmerge resmen Irak silahlı kuvvetlerinin bir parçası sayılıyordu. Ancak pratikte bütçe transferleri hep tıkandı, maaşlar gecikti, silah sevkiyatı ise Bağdat'ın elinde bir koz olarak kaldı. Barzani'nin şimdi bu kartı yeniden açmasının arkasında IKBY'nin ağır ekonomik krizi, petrol gelirlerinin merkezi hükümete bağlı kalması ve IŞİD sonrası dönemde peşmergenin bölgesel güvenlikteki rolünün yeniden tanımlanma ihtiyacı var. Birleşme, hem Bağdat'a "artık tek muhatabım var" mesajı hem de uluslararası koalisyona "bize doğrudan destek verin" çağrısı niteliğinde.

    İşin perde arkasında ise iki temel soru duruyor: Birincisi, KDP ve YNK'nin kendi komuta kademelerini gerçekten tek merkeze bırakıp bırakmayacağı. İkincisi, Bağdat'ın bütçe ve silah konusunda ne kadar taviz vereceği. Çünkü peşmergeye silah vermek, İran yanlısı grupların ve Haşdi Şabi'nin ağırlıkta olduğu bir Irak'ta merkezi hükümet için hiç de kolay bir karar değil. Barzani'nin çağrısı kulağa savunma entegrasyonu gibi gelse de özünde IKBY'nin bütçe krizi ve statü pazarlığının bir parçası. (bkz: ıkbY) (bkz: neçirvan barzani)

Detay sayfası