insanın kendi elleriyle kurduğu tuzağın en eski ve en acıklı hâlidir. su bir yere gidecek, bunu bilmek için hidroloji okumak gerekmiyor; toprağın hafızası vardır ve dere yatağı, adı üstünde, derenin yoludur. sen oraya beton döktüğünde suya "artık buradan geçme" demiş olmuyorsun, sadece "geçerken beni de götür" diye rica ediyorsun. karapürçek'teki o evin bahçesinin bir gecede dereye dönmesi bir doğa öfkesi değil, ertelenmiş bir hesabın kapanması.
daha önce böyle bir olay görmedim
diyen ev sahibi aslında tam olarak bunu söylüyor: ben burada yıllardır oturuyorum ve su hiç gelmemişti. gelmemişti çünkü o gün yağmur o kadar yağmamıştı. iklim artık eski ortalamalarla çalışmıyor; "bizim burada sel olmaz" cümlesi, "bizim burada (bkz: deprem) olmaz" kadar temelsiz bir inanç. dere yatağına yakınlık bir tercih meselesi değil, bir risk primi; ucuz arsa diye aldığın yer, aslında doğanın sana kestiği faturası ödenmemiş bir senet.
mesele sadece o ev değil. tarım arazilerinin, giriş katlarının sular altında kalması, imar planlarının ve yapı denetiminin doğayla pazarlık masasına oturmadığını gösteriyor. biz suyun yolunu betonla kapatıyoruz, sonra su o betonu kırıp geçince şaşırıyoruz. doğa intikam almıyor; sadece kendi kurallarını hatırlatıyor. o kuralları okumayan herkes, bir gece bahçesinde dere bulabilir.